Safra Yolu Kanserleri

Nedir?

Safra yolu kanserleri (kolanjiyokarsinom), safra kanallarını döşeyen hücrelerden gelişen kötü huylu tümörlerdir. Yerleşim yerine göre üç gruba ayrılır: karaciğer içindeki safra kanallarından gelişen (intrahepatik), karaciğer çıkışındaki birleşim bölgesinden gelişen (perihiler, Klatskin tümörü) ve karaciğer dışındaki ana safra kanalından gelişen (distal) kolanjiyokarsinom.

Nedenleri ve risk faktörleri

• Primer sklerozan kolanjit
• Koledok kistleri
• Kronik safra yolu taşları ve iltihapları
• Karaciğer kelebeği gibi bazı parazit enfeksiyonları
• Siroz, kronik hepatit B ve C
• Obezite, diyabet ve yağlı karaciğer hastalığı

Belirtiler

Belirtiler tümörün yerine göre değişir:

• Sarılık, kaşıntı, koyu renkli idrar ve açık renkli dışkı (özellikle perihiler ve distal tümörlerde)
• Karın ağrısı
• İstemsiz kilo kaybı ve iştahsızlık
• Halsizlik
• Karaciğer içi tümörlerde uzun süre belirti olmayabilir

Tanı

Kan testlerinde karaciğer enzimleri, bilirubin ve CA 19-9 tümör belirteci değerlendirilir. Kontrastlı BT, MR ve MR kolanjiyografi (MRCP) ile tümörün yeri ve yayılımı belirlenir. Endoskopik ultrason ve ERCP ile örnek alınarak tanı kesinleştirilir. Tümörde bazı genetik değişikliklerin araştırılması ilaç tedavisinin seçiminde yol gösterir.

Tedavi

Tedavi tümörün yerine ve evresine göre multidisipliner olarak planlanır; tek kesin tedavi şansı cerrahidir.

• İntrahepatik tümörlerde tümörün bulunduğu karaciğer bölümünün çıkarılması.
• Perihiler tümörlerde safra yollarıyla birlikte karaciğerin bir bölümünün çıkarılması.
• Distal tümörlerde pankreas başı ve onikiparmak bağırsağıyla birlikte çıkarılması (Whipple ameliyatı).
• Kemoterapi, immünoterapi ve hedefe yönelik tedaviler ameliyat sonrasında veya ameliyat yapılamayan hastalarda kullanılır.
• Destek tedavileri sarılığı gidermek için safra yollarına stent yerleştirilir.